
Dierendag special: Welke voeding is het beste voor je hond?
Vandaag is het dierendag. Voor mij dit jaar een extra speciale dag want sinds 4 dagen hebben wij thuis er een nieuw gezinslid bij. Vol trots wil ik dan ook graag aan jullie voorstellen onze Vizsla; Scott!

De beste voeding
Voor mij was het aanschaffen van een puppy direct het startschot om op zoek te gaan naar de beste voeding voor de hond. Want net zoals bij mensen kan de juiste voeding het verschil maken. Niet alleen voor de gezondheid, maar ook voor het gedrag van je hond.
Vaak zijn we ons wel bewust van de risico’s
die ’slechte’ voeding met zich mee brengt,
maar ons onvoldoende bewust
van de kracht van ‘de juiste’ voeding.
Veel mensen zijn niet- of onvoldoende op de hoogte van de verschillende keuzes op het gebied van hondenvoeding. Het keuze aanbod is enorm, waardoor vele door de bomen het bos niet meer zien. Welke voeding is nu goed voor je trouwe viervoeter en welke voeding doet meer kwaad dan goed?
Orthomoleculair voedingscoach voor honden
Speciaal voor dierendag heb ik daarom een interview gehad met Elza Heijmeriks – orthomoleculair voedingscoach voor honden. Daarnaast is Elza neuropsycholoog en met haar bedrijf Hond in Beeld geeft ze gedragsbegeleiding, lezingen, speurlessen en puppy begeleiding. Momenteel is zij in opleiding tot orthomoleculair voedingstherapeut.
Elza geeft tijdens ons gesprek aan dat er op het gebied van voeding voor honden voor alle soorten voeding voor- en en tegenargumenten te vinden zijn en dat ze niet claimt de absolute waarheid in pacht te hebben, maar dat ze door haar vele jaren ervaring wel kleine wondertjes heeft zien gebeuren als baasjes voor voeding kiezen, die past bij het spijsverteringsstelsel van de hond. Ze adviseert dan ook om niet zomaar voeding te gaan veranderen als je twijfelt. Neem altijd contact op met een deskundige.

Klachten door de verkeerde voeding voor je hond
Elza krijgt vaak honden op consult met problemen, die vaak voedingsgerelateerd zijn. Klachten die voort kunnen komen uit verkeerde voeding zijn:
- Overmatig haar uitval
- Een doffe vacht
- Wisselende ontlasting (diaree, verstopping)
- Enorme hoeveelheden ontlasting (brokken worden niet goed opgenomen)
- Gedragsproblematiek (druk, nerveus, down, geïrriteerd, depressief, agressief)
- Allergieën
- Oog- en oorontstekingen
- Blaasontsteking
- Blaasgruis
- Slecht slapen
- Hoge stress levels
- Veel blessures
- Overgewicht
- Spijsverteringsklachten
- Spierkrampen
- Stinkende vacht
- Tand problematiek
- Huidproblemen zoals hotspots en/of jeuk
Wil je een gelukkige hond?
‘Net zoals bij mensen is voeding de informatie voor je cellen. Als de je cellen van de juiste informatie voorziet, kunnen klachten als sneeuw voor de zon verdwijnen’ aldus Elza. Het spijsverteringskanaal van de hond begint net als bij de mens in de bek. Een hond schrokt het voedsel naar binnen. De tanden en kiezen dienen om grote stukken rauw vlees af te scheuren en botten te versplinteren of af te kluiven.
Via de slokdarm komt het voedsel in de maag terecht. Het maagzuur van honden is zuurder dan dat van mensen. Dit is ook de reden dat honden die vers vlees eten gemakkelijk botjes kunnen verteren. De spijsverteringsenzymen die vrijkomen zorgen ervoor dat het voedsel verder verteerd wordt.
De opname en afgifte van voedingstoffen vindt met name plaats in de darmen. Ook de gelukshormonen serotonine en dopamine worden bij honden in de darmen aangemaakt. Wil jij een gelukkige hond? Begin bij gelukkige darmen.
Dit is de bittere realiteit voor veel honden
Om de juiste voedingskeuze te maken neemt Elza mij mee naar de dagelijkse realiteit van onze viervoeters. Jij staat vanavond in de keuken een overheerlijke tagliatelle met zalm en spinazie voor te bereiden. Niet ver van je vandaan zit je hond, met de stille hoop dat er straks een stukje zalm op de grond valt.
Als het eten bijna klaar is zie je dat je hond onrustig wordt, hij begint te kwijlen en het liefst wil hij nu al de pan in duiken. Geef hem eens ongelijk, je hond ruikt namelijk een miljoen keer beter dan een mens. Hij ruikt niet alleen de overheerlijke zalm, maar ieder ingrediënt dat jij aan de pasta hebt toevoegt. Zijn hele lijf verwacht zometeen een lekker stukje zalm in de bak.
Helaas, een paar scheppen droge brokken uit een 15kg zak, rammelen in zijn bakje. De brokken ruiken niet naar zalm, ook al wil de verpakking je wat anders laten geloven. In feite is het een brok met granen en als je geluk hebt zit er 4% eiwitten in van vlees, vis of gevogelte.
Dit is de bittere realiteit voor veel honden. Iedere dag opnieuw ruiken ze het meest fantastische eten en moeten ze het dag in – dag uit doen met geperste brokken.
Past het bij de natuur van de hond?
Ik kan mij voorstellen dat ook jij je hond het beste wilt geven. Maar wat past dan het beste bij de natuur van de hond? Elza geeft aan dat honden afstammen van de wolven en van nature dus echte carnivoren zijn. Niet alleen de tanden, maar ook het maagzuur en de darmmicrobioom (darmflora) zijn afgestemd op het eten van vlees en niet op het eten van granen.
Vanuit de natuur zijn wolven/honden gewend om dagelijks ‘bewogen’ vlees te eten. Denk hierbij aan hert, fazant, konijn, haas, eend etc. En niet aan “stilstaand” vlees, zoals een koe, kip of varken uit de bioindustrie.
Dit is een van de redenen dat Elza voor haar eigen honden met een grote boog om brokken heen loopt. Geperste brokken worden vaak sterk verhit, waardoor er veel voedingsstoffen verloren gaan. Daarnaast worden er allerlei additieven aan toegevoegd om de brok langer houdbaar te houden en smaakversterkers om de brokken aantrekkelijk te maken voor de hond.
Granen vormen meestal het hoofdbestanddeel van brokken (30 tot 70%) maar voor een heel klein percentage uit de eiwitten en gezonde vetten die honden juist zo hard nodig hebben. Er zijn ook fabrikanten die graanvrije brokken produceren. Vaak wordt er dan rijst, soja of aardappelen in de brokken verwerkt. Ook deze bronnen maken geen deel uit van de natuurlijke voedingsbehoefte van de hond.

Scott
BARF of KVV
Zelfs is Elza fan van “BARF”. BARF is een acroniem voor “Bones And Raw Food”. Hierbij stel je zelf verse rauwe voeding voor je hond samen. Je kunt gebruik maken van rauwe botten, spiervlees, orgaanvlees, gepureerde groente en aanvullingen zoals rauwe eieren en zuivel (zuivel zoals melkproducten en kaas niet aan je hond geven).
De hoeveelheid vlees die een hond nodig heeft hangt o.a. af van zijn gewicht, energiebehoefte en levensfase. Het lichaam van een pup die nog in de groei is, heeft meer van bepaalde bouwstoffen nodig dan een hond die volgroeid is of in zijn laatste levensfase zit. Als je je hond vleesbotten geeft, dienen deze ongeveer 50% vlees en 50% bot te bevatten.
Elza adviseert om onze pup straks te laten switchen van geperste brokken naar vlees voer, mits hij in een gezonde conditie is. Maar niet in de eerste week! Het achter laten van het nest en het comfortabel worden in de nieuwe omgeving is al stressvol genoeg. Laat je pup eerst even rustig wennen aan zijn nieuwe leventje.
Als je hond net begint met BARF dan kun je het beste starten door het vlees in kleine stukjes te snijden en zachte botten te geven van kleine dieren. Denk hierbij aan drumstick, eend, kwartel, fazant, konijn en parelhoen. Wanneer de hond gewend is aan BARF kan hij ook botten van grotere dieren zoals geit, lam, kalf en ree eten.
Waar je op moet letten is dat je botten moet kiezen die “niet-dragend’ zijn geweest; dit betekent bijvoorbeeld wel de ribben, maar niet de poten.
Naast de vleesbotten kunnen we de voeding aanvullen (10%-15%) met orgaanvlees zoals hart, over, nieren, pens en hersenen. Dit meng je met ongeveer 10% pens en 15% tot 35% spiervlees. Bij het vlees geeft je één keer per dag een gepureerde groentemix (10%-15%) van bijvoorbeeld broccoli, courgetten, groene bladgroentes etc. Het is wel belangrijk dat je de groente goed pureert, omdat de hond de vezels anders niet kan verteren.
Mijn reactie was direct; maar wolven eten toch geen planten, waarom dan wel gepureerde groentemix geven? Elza kon mij uitleggen dat de wolven in de natuur wel degelijk groente (bijv. paardenbloemen, grassen, fruit zoals bessen, bramen en kruiden) aten, omdat ze ook de maaginhoud van hun prooi opaten. In de maag waren de groente delen ook al voor-verteerd. Dus vooral lekkere groente papjes maken met de blender of staafmixer.
De laatste 5% kun je aanvullen met rauwe eieren en zuivel (maximaal 2 tot 3x per week 1 rauw ei met schaal) en zuivel (geen melk, kaas of yoghurt).
Splinter gevaar?
Terwijl we het hier samen over hebben, merk ik dat ik sterk geconditioneerd bent met de gedachtegang dat je een hond nooit kippenbotjes moet geven, omdat het bot kan splinteren en voor inwendige verwondingen kan zorgen of dat de hond kan stikken in botjes van een kip.
Elza verzekert mij dat rauwe botten niet splinteren, mits je ze maar niet kookt! Vooral voorgekookte kippenbotten splinteren. Vind je dit toch nog spannend dan zou je bijvoorbeeld ook KVV kunnen kopen (Kant-en-klaar Vers Vlees). Dit is een gemakkelijke en veilige manier om je hond een complete vers vlees maaltijd te geven. Dit vlees kun je in de vriezer bewaren en vind je ook in de gemiddelde supermarkt.
Kort samengevat de voordelen van rauw vlees
Als orthomoleculair voedingscoach voor honden gaat de voorkeur dus uit naar rauw vlees. Een aantal voordelen van rauw vlees voor je hond:
- Dierlijke grondstoffen sluiten goed aan op de functionaliteit van het verteringsstelsel van de hond;
- Nauwelijks sprake van tandplakvorming. Omdat rauw voer geen zetmeel bevat, wat de gebitsgezondheid van je hond ten goede komt. Hierdoor heeft je hond ook minder last van nare luchtjes uit zijn bek;
- Goed voor de darmmicrobioom en weerstand. Rauw vlees heeft een Pro-biotisch effect;
- Het verbetert de huid- en vacht conditie (minder last van haarverlies, schilfers, rode huid of stinkende vacht);
- Blije hond! Rauwe voeding is pure voeding. De dierlijke grondstoffen zijn onbewerkt. Ze worden alleen gemalen en ingevroren, hierdoor hoef je het niet te conserveren en is het vrij van synthetische antioxidanten, conserveringsmiddelen en kleur- en geur stoffen;
- Rauw voer sluit aan bij het natuurlijke dieet van je hond (carnivoor);
- Dierlijke grondstoffen bevatten nauwelijks rauwe vezel en doordat de dierlijke grondstoffen eiwitrijk en vetrijk zijn is het goed verteerbaar;
- Minder ontlasting. De voeding wordt bijna volledig verteerd waardoor er minder en compactere ontlasting ontstaat;
- Goed voor de nieren. Rauw vlees bevat veel vocht, dit is bevorderlijke voor de nieren;
- Een sterker immuunsysteem. Gezonde darmen is een gezond immuunsysteem;
- Stabielere glucose spiegel (mits er niet tussendoortjes, zoals hondensnacks worden gegeven).
Kritische noot voeding
Als je bovenstaande leest dat lijkt het wellicht alsof er maar één soort voer goed is voor je hond. Maar in het begin van het interview gaven we al aan dat voor elke voedingsvorm voor- en nadelen te bedenken zijn. Om het verhaal compleet te maken nog een paar kritische noten waar je rekenschap mee moet houden als je voor rauw vlees kiest:
- Tijdens de slacht komen bacteriën uit de darmen vrij. Doordat het vlees niet wordt verhit kan dit later weer terecht komen in de voerbak, je aanrecht, snijplank of keukengerij. Hygiene is dus een belangrijk punt van aandacht. Zorg dat alles wat in aanraking komt met het rauwe vlees goed schoongemaakt wordt om een salmonella, listeria of E.colli infectie te voorkomen, Gebruik voor de voeding van je hond een aparte snijplank en mes;
- Was ook goed je handen na het bereiden van het rauwe vlees;
- Salmonella kan dagenlang in de bek van een hond overleven. Laat je hond dus niet in je gezicht likken. Zo voorkom je besmetting (let op; een salmonella vergiftiging kan je hond ook krijgen als hij besmette uitwerpselen van andere honden of katten eet. Een hond hoeft niet altijd ziek te worden van een besmetting);
- Vlees kan naast bacteriën ook parasieten bevatten. Als het goed is overleven parasieten de diepvries niet, maar wees wel extra alert op wormen bij je hond. Eventueel kun je twee keer per jaar de ontlasting laten controleren;
- Kijk goed naar de kwaliteit van het rauwe vlees. Niet alle KVV is compleet. Waardoor er belangrijke vitamine en mineralen kunnen ontbreken (dit geldt ook voor brokken). Varieer daarom vooral in vleessoorten;
- Het voeren van brokken of blikvoer is voor veel mensen eenvoudiger (ook hier dien je hygiëne maatregelen in acht te nemen).
Tot slot zou Elza nog het volgende willen meegeven: Er wordt door sommige mensen krampachtig gedaan over vers vlees voeding voor je hond. Maar niemand lijkt zich af te vragen hoe het zit met het stukje kip of biefstukje die wij bij de slager halen, die de hele dag in de vitrine ligt.
Ook voor menselijke consumptie is het verstandig om hygiëne maatregelen in acht te nemen. Er is trouwens weinig onderzoek gedaan naar de hoeveelheid mensen die ziek zijn geworden, doordat hun huisdier vers vlees voeding krijgt.
Het is ook belangrijk om te kijken naar de herkomst van het vlees en welke toevoegingen erin zitten. Er zijn kwaliteitsverschillen. Biologisch vlees geniet dan ook mijn voorkeur.
Dierendag winactie!
Speciaal voor MetOmdat® heeft Elza een leuke actie. Zaterdag 22 oktober geeft ze een lezing over lichaamstaal bij honden (in Uden).
De eerste 5 mensen die een consult bij Elza aanvragen en aangeven dat ze via MetOmdat® komen, mogen gratis deelnemen aan deze lezing.
Meer weten over gezonde voeding voor je hond?
Wil je meer weten over de darmgezondheid van je trouwe viervoeter, dan is de podcast van Petra Driesen over de darmgezondheid van je hond een absolute aanrader.
Lees ook het boekje Voer voor carnivoren – Tannetje Koning
MetOmdat® gezond
Wil jij nog meer tips en kennis over een gezonde leefstijl? Wordt dan MetOmdat® inner circle member. Klik hier voor alle informatie
Vond je deze blog waardevol voor de gezondheid van je hond? Deel dan deze blog met een ander d.m.v. de knoppen hieronder. Zo maken we samen iedereen in Nederland fit, vitaal en gezond MetOmdat®.
Ik kan het enorm waarderen als je een reactie achterlaat!
Lieve groetjes,
Chantal Eelen

